Gerda

“Ik wil dat familie straks weggaat met het gevoel dat het goed is geweest”

Gerda van den Bosch, verpleegkundige

In maart opent de palliatieve afdeling in verpleeghuis De Kreek pas officieel, maar sinds december verblijven er al cliënten. Manager, verpleegkundige en nabestaande vertellen over het belang én de kunst van goede zorg rond het einde van het leven. ‘Comfort en veiligheid, dat is wat wij voor mijn moeder wensten.’

De afdeling straalt een serene rust uit. Het behang op de muren is in een vriendelijk zachtgroen, de verlichting op de afdeling zacht en gedempt. Op verschillende plaatsen op de afdeling hangen mooie prenten aan de muur met vogels in bloesem dragende bomen.  

Teammanager Hannie Gronefeld wijst op de geluiddempende platen die zijn aangebracht aan de muren op de palliatieve afdeling ‘De Rietzanger’. Tot in detail bespraken Hannie en verpleegkundige Gerda van den Bosch hun wensen met de binnenhuisarchitect. Zij hadden precies voor ogen aan welke voorwaarden deze speciale afdeling zou moeten voldoen. Hannie: “Ik wil dat mensen hier een gevoel van ‘thuis komen’ ervaren. Zij komen hier tenslotte naartoe om hun leven af te sluiten.”

Fingerspitzengefühl
Palliatieve zorg richt zich op een kwalitatieve, waardige en draaglijke afronding van het leven. Binnen De Kreek is vierentwintig uur per dag professionele hulp aanwezig. Met alle disciplines van artsen tot de technische dienst is afgesproken dat zij direct komen als hun hulp nodig is op De Rietzanger. Maar het stelt ook extra eisen aan het dagelijkse personeel op de afdeling. Alle medewerkers kregen maandenlange scholing en twee verpleegkundigen – waaronder Gerda – volgden de palliatieve consulentenopleiding.

Gerda: “Er zijn twee écht belangrijke en intieme momenten in een leven en dat is de geboorte en de dood.  Ik vind het mooi om iemand, maar ook de familie, bij te staan in het laatste stukje van het leven. Ik wil dat familie straks weggaat met het gevoel dat het ‘goed is geweest’.”

“Stervensbegeleiding moet je ’in de vingers hebben’,” vertelt Hannie. “Hoe zit je minutenlang stil naast iemand, hoe leer je écht luisteren? Wil iemand alleen zijn of heeft hij of zij juist behoefte aan nabijheid? Je moet mensen heel goed aanvoelen. Als je die kunst beheerst, heb je veel te bieden op een palliatieve afdeling.”

Er zijn vijf kamers op De Rietzanger, die allemaal in zachte kleuren en interieur zijn ingericht. Ook zijn er nisjes en kamers waar cliënten en naasten zich even terug kunnen trekken als het hen even teveel wordt. Voor de ramen in de kamers zijn brede, knusse vensterbanken met kussens waar bezoekers op kunnen zitten. Bovendien grenst aan alle kamers een eigen hal, waar volgens Hannie bezoekers ‘letterlijk’ hun bagage afwerpen voordat ze hun dierbare bezoeken: “Hier kunnen mensen leeg van zichzelf komen en vol van de ander.”

Ontroerende verhalen
Het team voegt zich naar de wensen van de cliënten en probeert daarmee zoveel mogelijk levenskwaliteit te bieden in de resterende tijd. Gerda: “Wat kunnen we nog betekenen voor iemand, is het uitgangspunt op onze afdeling. Vaak zit dat al in hele kleine dingen. Zo heeft iedereen bij ons een ‘wensdieet’; onze cliënten eten wat ze zelf willen.”

Gerda vertelt over de jonge man waar het team wekenlang broodjes kroket en pizza’s voor haalde en dagelijks pannenkoeken voor stond te bakken. Ook is er altijd tijd voor een uitstapje. Onlangs nam Gerda nog een cliënt mee naar het strand van Hoek van Holland. “Deze vrouw was altijd erg gesloten en terughoudend over haar gevoelens, maar daar op het strand begon ze met mij opeens een gesprek over het hiernamaals.”

Ontroerende verhalen uit de praktijk zijn er genoeg. Zoals de cliënt die heel graag afscheid wilde nemen van haar kleinzoon die in detentie zat. Het team nam contact op met justitie en na de nodige voorbereidingen kwam de jongen onder begeleiding van politie langs. Op de afdeling kregen hij en zijn oma alle tijd om afscheid van elkaar te nemen. Voor Hannie en Gerda zijn het vanzelfsprekende voorbeelden. Hannie: “Het leven is geleefd en wordt afgesloten. Wij zorgen ervoor dat het afscheid zo goed mogelijk gebeurd.”

Carla Buijs vertelt liefdevol over haar moeder Riet Bellekom, die op zeven januari 2016 op de palliatieve afdeling van de Kreek overleed.
“Het was een hard gelag om te zien dat ze steeds meer moest opgeven. Mijn moeder was altijd zó actief. Ze zong in een koor, deed vrijwilligerswerk, had haar kaartclubje en fietste overal naartoe. Mijn vader was al jong overleden, maar toch had ze nooit bij de pakken neergezeten. Het was een dappere vrouw.

In het najaar van 2014 kreeg mijn moeder verschillende klachten, maar de diagnose ALS zagen we niet aankomen. Na de diagnose ging ze steeds verder achteruit. Ze kreeg een PEG-sonde omdat ze niet meer goed kon slikken en toen ze steeds moeilijker uit haar woorden kwam, kreeg mijn moeder een speciale ‘tablet’ waarmee ze met ons kon communiceren. 

Ze wilde het liefste thuis sterven, maar ze zag in dat het zo niet langer ging. Mijn moeder had inmiddels vierentwintig uur per dag zorg nodig. We bezochten een hospice, maar daar voelde het voor ons niet goed. Omdat een van haar verzorgsters had verteld over de palliatieve afdeling in verpleeghuis de Kreek, besloten we daar ook een kijkje te nemen.

Tijdens ons bezoek waren de schilders en loodgieters nog druk aan het werk. Toch werden we door Hannie hartelijk ontvangen en rondgeleid. Mijn moeder wist direct dat ze haar plek gevonden had en half december was zij de eerste cliënt die op de afdeling werd opgenomen.

Op de afdeling heerste een fijne, Westlandse sfeer. Comfort en veiligheid, dat is wat mijn moeder en wij - haar kinderen - voor haar wensten. Ik wilde dat mijn moeder zich veilig zou voelen in de tijd die haar nog restte. Dat er direct hulp zou zijn als ze die nodig had. En die kreeg ze, ze is daar heel goed verzorgd.

Het team was heel respectvol, lief en meedenkend. Er was van alles mogelijk, rond de kerstdagen hebben de zusters haar nog meegenomen naar een tuincentrum. Gerda was ook bezig met de ‘wensambulance’, zodat mijn moeder nog eenmaal een musical kon bezoeken. Helaas is dat niet meer gelukt.

Begin dit jaar ging ze snel achteruit, maar gelukkig heeft iedereen nog afscheid van haar kunnen nemen. Omdat ze dat graag wilde bleef ik de laatste twee dagen bij haar slapen. In de ochtend is mijn moeder heel rustig in mijn bijzijn overleden.

Je wilt je moeder nooit kwijt, maar je weet dat het gaat gebeuren. Toch hebben we er vrede mee. We zijn blij dat ze de laatste weken alle comfort kreeg die we haar zo gunden. Ze had rust.”

Pas jij bij Pieter van Foreest?

Vind je vacature

Samen, jezelf zijn, boven verwachting

Wij vinden dat iedereen zichzelf moet kunnen zijn. Het leven leiden dat je zelf wilt. Gelukkig zijn zoals je daar zelf of samen naar streeft. Dat is de grootste rijkdom voor mensen. Oók als je hulp en ondersteuning nodig hebt.

Daarvoor werken we samen. Want alleen samen met de cliënt, familie, mantelzorgers, collega’s, vrijwilligers, buurtgenoten en samenwerkingspartners kunnen we hét verschil maken en de gewone dingen boven verwachting goed doen.